رئیس اداره اوقاف و امور خیریه کاشان گفت: اگر نگاه واقفان به رفع مشکلات مردم و توجه به نیازهای روز جامعه باشد، وقف میتواند همچنان میراثی ماندگار برای ساخت آیندهای پایدار باشد.
وقف یکی از ماندگارترین سنتهای خیرخواهانه در فرهنگ اسلامی و ایرانی است؛ سنتی که آثار آن میتواند قرنها پس از درگذشت واقف، در زندگی مردم استمرار داشته باشد. شهرستان کاشان نیز با برخورداری از پیشینهای غنی در حوزه وقف، امروز دارای دو هزار و ۴۲۴ موقوفه و ۱۰ هزار و ۲۳۰ رقبه وقفی است.
بررسی نیت موقوفات کاشان نشان میدهد، بخش قابل توجهی از این موقوفات، نیتهای مذهبی دارند؛ بهگونهای که ۷۶ درصد نیتها مذهبی، ۱۸ درصد اجتماعی و فقط ۶ درصد مربوط به حوزههایی همچون طلاب، دارو و درمان، ترویج قرآن و امور خیریه است؛ حال آنکه نیازهای جدید جامعه، موضوعاتی همچون ازدواج جوانان، درمان، تحصیل، مسکن، حمایت از کودکان بیسرپرست و بدسرپرست و تقویت بنیان خانواده را نیز دربرمیگیرد.
خبرنگار ایکنا از اصفهان بهمناسبت هفته وقف با شعار «میراث ماندگار؛ آینده پایدار»، در گفتوگو با مسلم محمودزاده، رئیس اداره اوقاف و امور خیریه کاشان، وضعیت موقوفات این شهرستان، ضرورت شکلگیری وقفهای جدید و نقش این سنت حسنه در پاسخگویی به نیازهای روز جامعه را بررسی کرده است.
در طول دهه اخیر، مشاوره وقف از سوی اداره اوقاف و امور خیریه کاشان با توجه به نیازهای روز جامعه انجام شده و در نتیجه، تعدادی از وقفهای جدید با موضوعاتی همچون ازدواج جوانان و سایر نیازهای اجتماعی به ثبت رسیده است. درواقع، یکی از موضوعاتی که در مشاورههای وقف مورد توجه قرار گرفته، این است که واقفان در کنار حفظ سنتهای ارزشمند گذشته، به نیازهای واقعی و روز جامعه نیز توجه داشته باشند.
در سالهای اخیر، بعضی نیتهای جدید برای نخستین بار در شهرستان کاشان ایجاد شده است که از جمله آنها میتوان به وقف برای جشن عید غدیر، ازدواج جوانان، درمان بیماران، کمک به جبهه مقاومت، تبلیغ و ترویج اسلام و مهدویت و کمک به تحصیل دانشآموزان اشاره کرد. این موارد از جمله نیتهایی است که با مشاوره اداره اوقاف شکل گرفتهاند.
درآمد موقوفات برابر وقفنامه و طبق ضوابط، قوانین و مقررات سازمان اوقاف و امور خیریه، همهساله صرف اجرای نیت واقفان میشود. بر این اساس، درآمد و هزینه هر موقوفه بهصورت مجزا از سوی اداره تحقیق و حسابرسی سازمان اوقاف و امور خیریه بررسی و در صورتی که هزینهکردها مطابق مفاد وقفنامه انجام شده باشد، مورد تأیید قرار میگیرد و مفاصا حساب صادر میشود.
بنابراین، اصل در مدیریت موقوفات این است که درآمد هر موقوفه در چارچوب همان نیتی که واقف تعیین کرده است، هزینه شود و فرآیند بررسی و حسابرسی نیز برای اطمینان از اجرای صحیح نیت واقف انجام میشود.
استفاده از عواید موقوفات باید برابر وقفنامه انجام شود. در مواردی که عواید موقوفات قابل توجه باشد، با مجوز نماینده محترم ولی فقیه و رئیس سازمان اوقاف و امور خیریه، امکان سرمایهگذاری برای موقوفه فراهم میشود. یکی از نمونههای این موضوع، سرمایهگذاری موقوفات شهرستان کاشان و اصفهان در نیروگاه یک مگاواتی سنسن است که در طول چند سال گذشته انجام شده است. در این طرح، موقوفات در جایگاه سرمایهگذار نیروگاه خورشیدی، در زمینه تولید برق مشارکت کردهاند.
علاوه بر این، در ۱۰ بقعه متبرکه نیز نیروگاههای ۳۰ کیلوواتی احداث شده است که مجموع ظرفیت آنها به ۳۰۰ کیلووات میرسد و این بقاع نیز در زمینه تولید برق مشارکت دارند. بنابراین، در مواردی که امکان سرمایهگذاری مطابق ضوابط و با حفظ نیت واقف وجود داشته باشد، میتوان از ظرفیت اقتصادی موقوفات برای ایجاد ارزش افزوده و فعالیتهای مولد استفاده کرد.
مهم این است که نگاه واقفان در راستای رفع مشکلات مردم و توجه به نیازهای روز جامعه باشد. هر کار خیر و نیت خداپسندانهای که بتواند گرهی از کار مردم باز کند، قابلیت ایجاد وقفی جدید را دارد.
در حال حاضر، بخشی از نیازهای شهرستان که میتواند موضوع وقفهای جدید قرار گیرد، شامل وقف برای جشنها و اعیاد اسلامی، دینی، مذهبی و انقلابی، حمایت از طلاب و مدرسان حوزههای علمیه، آموزش و ترویج قرآن کریم و نهجالبلاغه، دارو و درمان بیماران و مراکز درمانی، حمایت از کودکان بیسرپرست و بدسرپرست، ازدواج و تأمین جهیزیه و مسکن زوجهای جوان، تحصیل دانشآموزان و دانشجویان، ایام فاطمیه و سوگواری ائمه هدی(ع)، ترویج فرهنگ ایثار و شهادت و کمک به آسیبدیدگان حوادث طبیعی است.
همچنین، وقف برای ترویج دین اسلام و مهدویت، حمایت از جبهه مقاومت و جهاد اسلامی، درمان زوجهای نابارور، تقویت بنیان خانواده، فرهنگسازی و ترویج دین در فضای مجازی، بقاع متبرکه و مساجد، مؤسسات خیریه، ایتام و نیازمندان، سالمندان و معلولان و گرهگشایی از کار مردم نیز از دیگر زمینههایی است که میتواند مورد توجه واقفان قرار گیرد.
درواقع، اگر نگاه واقفان به سمت رفع نیازهای واقعی و روز جامعه حرکت کند، میتوان امیدوار بود که وقف همچنان بهمثابه میراثی ماندگار، نقشی مؤثر در ساختن آیندهای پایدار برای جامعه داشته باشد.
انتهای پیام