«آل مطهر»؛ روایتی از پیشینه تشیع و سلاله اهل بیت(ع) در کاشان
نویسنده کتاب «آل مطهر» با تأکید بر نقش سلاله اهل بیت(ع) در هویت دینی و فرهنگی مردم گفت: وجود امامزادگان حسین و عدنان(ع) در منطقه جوینان و قهرود کاشان، گواهی بر سابقه تاریخی تشیع در این منطقه است.
دو روستای جوینان و قهرود کاشان در کنار ظرفیتهای فرهنگی و مذهبی خود، از پیشینهای قابل توجه در میزبانی از سلاله اهل بیت(ع) برخوردارند؛ پیشینهای که در حرم امامزادگان حسین و عدنان(ع) تبلور یافته و به یکی از جلوههای ماندگار تشیع و ارادت مردم این منطقه به خاندان پیامبر(ص) تبدیل شده است. ثبت و معرفی این میراث تاریخی و معنوی، موضوعی است که مجید زجاجی کاشانی مجرد استاد حوزه و دانشگاه و پژوهشگر در نودوهفتمین اثر خود با عنوان «آل مطهر» به آن پرداخته است. در گفتوگوی پیش رو که خبرنگار ایکنا از اصفهان با وی انجام داده، از اسناد تاریخی مرتبط با امامزادگان حسین و عدنان(ع)، پیشینه تشیع در جوینان و قهرود، جایگاه این دو امامزاده در هویت فرهنگی منطقه و همچنین، خاطرات و تجربههای مؤلف از سالها پژوهش درباره میراث اهل بیت(ع) سخن به میان آمده است.
ایکنا ـ کتاب «آل مطهر» با محوریت معرفی امامزادگان حسین و عدنان(ع) در منطقه کاشان به تازگی منتشر شده است. تألیف این اثر چه ضرورتی داشت و با چه هدفی صورت گرفت؟
ابتدا لازم میدانم از مردم بزرگوار و باوفای منطقه، خانوادههای معظم شهدا و مسئولان محترم منطقه کاشان تشکر کنم، بهویژه امامجمعه محترم شهرستان، نماینده محترم مردم، بخشدار و همه کسانی که در طول انجام این پژوهش از من حمایت کردند.
در جریان تألیف این کتاب، با حدود ۸۰ خانواده، متفکر، دانشمند، کارگر و اقشار گوناگون مردم گفتوگو کردم. این مردم، چه در قم و کاشان و چه در جوینان، قهرود و بخش قمصر، با آغوش باز من را پذیرفتند و اطلاعات و اسناد خود را در اختیارم قرار دادند. از همه این عزیزان صمیمانه تشکر میکنم.
هدف اصلی من در این کتاب، معرفی دو تن از سلاله اهل بیت(ع)، یعنی امامزادگان حسین و عدنان(ع) و بررسی اسناد تاریخی مرتبط با حضور آنان در این منطقه بود. تلاش کردم بدون هیچگونه تفاضل میان مناطق و بدون برجستهسازی یک محل نسبت به محل دیگر، محور تحقیق را بر اهل بیت(ع) قرار دهم.
ایکنا ـ در جریان این پژوهش، به کدام اسناد و آثار تاریخی دست یافتید؟
در این پژوهش، بیش از ۳۷۰ سند و موضوع تاریخی مرتبط با منطقه را بررسی و در کتاب ارائه کردم. از جمله درباره مسجد کله، مسجد علی، مکان آلیشته، امامزاده عظیمالشأن و بزرگوار شاهزاده حسین و عدنان، شاهسواران و مسجد جامع جوینان و همچنین، آثار قدیمی موجود در حرم که قدمت بعضی از آنها به حدود ۴۰۰ سال پیش بازمیگردد.
در این کتاب تلاش کردم آثار و شواهد مربوط به دورههای پیش از صفویه را نیز مورد توجه قرار دهم و آنچه از اسناد و منابع تاریخی قابل دسترسی بود، گردآوری و ارائه کنم.
نکته مهم این است که این امامزادگان صاحب سند هستند و اسناد معتبر مربوط به آنان در کتاب آورده شده است. در یکی از کتابهای رجالی که قدمت آن به حدود هشت قرن پیش میرسد، از هجرت امامزادگان به منطقه کاشان و این خطه سخن به میان آمده و بهصراحت، به این امامزادگان بزرگوار اشاره شده است. همچنین، درباره خاندان آنان و شهادت برخی از اعضای خانوادهشان در آمل مطالبی وجود دارد که در این پژوهش بررسی شده است.
ایکنا ـ درباره پیشینه امامزادگان حسین و عدنان(ع) و فاصله زمانی حضور آنان در منطقه چه یافتهای دارید؟
براساس اسناد و مطالعات انجامشده، این دو بزرگوار در دو مرحله به منطقه آمده و به شهادت رسیدهاند. شاهزاده عدنان(ع) زودتر از شاهزاده حسین(ع) به شهادت رسیده است و شاید میان این دو واقعه، حدود یک قرن فاصله وجود داشته باشد.
ایکنا ـ شما در سخنان خود بر نقش مردم منطقه در ترویج فرهنگ اهل بیت(ع) تأکید کردید. این نقش را چگونه ارزیابی میکنید؟
عنایت مردم منطقه، ولایتمداری، وفاق، مقاومت، حضور در مسیر اهل بیت(ع) و همبستگی مردم، از ویژگیهای برجسته این منطقه است. وجود این دو سلاله آل رسول(ص) در خطه ولایی قهرود و جوینان، باعث رونق فرهنگ شهادت، ایثار، مقاومت، اتحاد و همبستگی با پیروی از ولایت شده است.
در یک کلام، وجود این دو بزرگوار آشکارکننده سابقه تاریخی تشیع در این منطقه است. مردم این منطقه بیش از ۷۵ شهید تقدیم اسلام عزیز کردهاند و همچنان با پیروی از آرمان شهدا و رهبری منتخب، در میدان حضور دارند.
در این کتاب تلاش کردم به این ویژگیها نیز در بستر تاریخی منطقه توجه کنم و نشان دهم که ارادت به اهل بیت(ع) چگونه در زندگی، فرهنگ و هویت مردم این خطه استمرار داشته است.
ایکنا ـ در سخنانتان به کرامت امامزادگان نیز اشاره کردید. چه خاطرهای در این زمینه برای شما اهمیت بیشتری دارد؟
یکی از خاطراتی که برای من بسیار تأثیرگذار بود، مربوط به فردی است که با فرزند فلج خود به منطقه آمده بود. این خانواده از بوشهر به قم و سپس به قمصر آمده و به دنبال مسیری نزدیک برای گردش و زیارت بودند. یکی از دوستان قمصری، مسیر امامزاده را به آنان معرفی کرده بود.
وقتی به امامزاده رسیدند، گنبد و بارگاه آن توجهشان را جلب کرد. پدر خانواده، فرزند ویلچری خود را به کنار ضریح برد و خودش برای وضوگرفتن رفت. هنگامی که بازگشت، دید فرزندش تا نزدیک در آمده و به او میگوید: «آقا، من خوب شدم.»
این موضوع برای آن خانواده بسیار تأثیرگذار بود و خود فرد نیز هنگام نقل این ماجرا برای من گریه میکرد. البته من این موضوع را مانند تجربهای شخصی نقل میکنم و معتقدم مردم باید بزرگی و جایگاه این امامزادگان را بشناسند. اینها فرزندان رسولالله(ص) و مظهر پیوند قرآن و عترت هستند. مردم باید با معرفت و احترام به این بزرگان مراجعه و حاجات خود را از خداوند متعال طلب کنند.
ایکنا ـ جایگاه این امامزادگان را در منظومه فرهنگی و دینی منطقه کاشان چگونه میبینید؟
به اعتقاد من، این امامزادگان سرمایههای معنوی منطقه هستند و وجود آنان بخشی از هویت تاریخی و مذهبی مردم را شکل داده است. همانطور که مردم به دیگر امامزادگان منطقه، از جمله حضرت علی بن باقر(ع) ارادت دارند، این دو بزرگوار نیز جایگاه ویژهای در میان مردم دارند.
من خود شاهد ارادت رهبر شهید انقلاب به حضرت علی بن باقر(ع) بوده و دیدهام که ایشان هنگام حضور در کاشان، با چه ارادتی در حرم آن بزرگوار حضور پیدا کردند. این نشاندهنده جایگاه و عظمت سلاله اهل بیت(ع) و امامزادگان در فرهنگ شیعه است.
حرف آخر من این است که اگر کسی درد، مشکل یا حاجتی دارد، با توسل به اهل بیت(ع) و این فرزندان رسولالله(ص)، از خداوند متعال طلب حاجت کند. من نیز از این بزرگواران میخواهم، مردم منطقه و همه ارادتمندان اهل بیت(ع) را مورد عنایت خود قرار دهند.
ایکنا ـ «آل مطهر» چندمین کتاب شماست و آیا برای ادامه این مسیر برنامهای دارید؟
این کتاب، نودوهفتمین اثر من است. امیدوارم خداوند عمر و توفیق بدهد تا بتوانم این مسیر را ادامه دهم؛ چراکه هنوز آثار بسیار بزرگی در منطقه وجود دارد که نیازمند تحقیق و معرفی است. بنده آمادگی دارم در این مسیر به پژوهش درباره آثار و شخصیتهای تاریخی و مذهبی منطقه ادامه دهم. بسیاری از موضوعات همچنان جای کار دارد و امیدوارم بتوانم بخشی از این میراث را برای نسلهای آینده ثبت و معرفی کنم.
ایکنا ـ در پایان، اگر صحبتی با حامیان و دستاندرکاران انتشار این اثر دارید، بفرمایید.
لازم میدانم از بانی محترم کتاب و همچنین، کسی که در ساختوساز و توسعه این مکان مقدس مشارکت داشته، یعنی عباس فتحاللهی صمیمانه تشکر کنم؛ ایشان بخش قابل توجهی از هزینههای این مجموعه را بر عهده گرفته و برای توسعه آن تلاش کرده است.
ساخت یک ضریح مناسب نیز از برنامههایی است که کار آن آغاز شده و امیدوارم با عنایت اهل بیت(ع) به سرانجام برسد. همچنین، از همه مردم منطقه، همسایهها، خانوادههای معظم شهدا، مسئولان و تمام کسانی که در تهیه این کتاب همراهی کردند، تشکر میکنم.
من این کتاب را بدون چشمداشت مالی و صرفاً از سر عشق و ارادت به اهل بیت(ع) و با انگیزه ثبت میراث تاریخی منطقه تألیف کردم و خدا را شاکرم که این توفیق نصیبم شد. این توفیق را از برکات انقلاب اسلامی، امام راحل(ره) و رهبر شهید انقلاب دارم؛ چراکه خود را فرزند مکتب امام و رهبری میدانم و بخش مهمی از هویت فکری و علمی خود را مدیون این مکتب هستم.
انتهای پیام
