کد خبر: ۴۳۰۰۴۲۰

تاریخ: ۲۷ مرداد ۱۴۰۴ - ۰۹:۲۳

خواص کاربردی سوره‌های قرآن/ ۲۶

سوره انسان؛ آیینه‌ای از ایثار اهل‌ بیت(ع) + فیلم

سوره انسان یا هل أتی یادآور ایثار اهل‌ بیت(ع) و گنجینه‌ای از فضیلت‌هاست؛ سوره‌ای که در پرتو قرائت و تدبر در آن، آرامش روح، سلامت جسم و سعادت ابدی برای مؤمنان وعده داده شده است.

سوره مبارک «انسان» یا «هل أتی» در میان آیات قرآن کریم جایگاه ویژه‌ای دارد. این سوره نه‌تنها به بیان ماجرایی بزرگ از ایثار و فداکاری اهل‌ بیت(ع) می‌پردازد، بلکه دریچه‌ای به سوی معرفت، بندگی و پاداش‌های الهی می‌گشاید. در روایات معصومین(ع)، قرائت این سوره کلید رسیدن به آرامش درونی، امنیت در دنیا و سعادت جاودانه در آخرت معرفی شده است. پرداختن به شأن نزول و آثار این سوره، فرصتی برای بازخوانی فضیلت‌های والای آن و الگوبرداری از سیره اهل‌ بیت(ع) است.

براساس روایتی از امام باقر(ع)، شأن نزول این سوره چنین است: زمانی که امام حسن(ع) و امام حسین(ع) در کودکی بیمار شدند، پیامبر اکرم(ص) از ایشان عیادت کرد و به امام علی(ع) فرمود: «ای ابالحسن! اگر برای فرزندانت نذری کنی، خداوند به آنان عافیت خواهد بخشید.»

در پی این سخن، امام علی(ع)، حضرت فاطمه(س) و فضه نذر کردند سه روز روزه بگیرند تا بیماری حسنین(ع) شفا یابد. روز اول، هنگام افطار، مسکینی در خانه را کوبید و غذا خواست. آنان غذای خود را به او دادند. روز دوم، یتیمی به هنگام افطار آمد و آنان غذا را به او بخشیدند و روز سوم، اسیری درخواست غذا کرد و ایشان غذای خود را به او دادند. در همین هنگام، در روز بیست‌وپنجم ماه ذی‌الحجه، سوره هل أتی (سوره انسان) بر پیامبر اکرم(ص) نازل شد. (مناقب آل ابیطالب، ج ۳، ص ۱۴۹)

فضیلت قرائت سوره انسان

پیامبر اکرم(ص) فرمود: «هر کس سوره انسان را قرائت کند، پاداش او بهشت و حوریان بهشتی خواهد بود.» (مجمع‌البیان، ج ۱۰، ص ۲۰۶)

امام صادق(ع) فرمود: «هر کس سوره انسان را بخواند، خداوند او را با تعداد زیادی از حوریان بهشتی تزویج می‌کند و در سرای باقی با پیامبر اکرم(ص) خواهد بود.» (ثواب‌الاعمال، ص ۱۲۱)

سیره عبادی اهل‌ بیت(ع)

در سیره امام رضا(ع) آمده است: ایشان در نماز صبح روز دوشنبه و پنجشنبه، در رکعت اول سوره حمد و سوره انسان و در رکعت دوم سوره حمد و سوره غاشیه را قرائت می‌کرد؛ سپس می‌فرمود: «هر کس در نماز صبح دوشنبه و پنجشنبه این‌گونه نماز بخواند، خداوند او را در این دو روز از شرور حفظ می‌کند.» (من لا یحضره الفقیه، ج ۱، ص ۳۰۸)

همچنین امام صادق(ع) فرمود: «من ضامنم برای هر یک از شیعیانم که در نماز صبح روز پنجشنبه سوره انسان را بخواند؛ اگر در همان شب یا روز از دنیا برود، با امنیت و بدون حسابرسی وارد بهشت می‌شود. در قبر نیز پرسشی از او نخواهد شد و اگر زنده بماند، در حفظ الهی خواهد بود و از آفات دنیا مصون می‌ماند و چیزی از جنبنده‌های زمینی تا پنجشنبه بعد به او آسیبی نمی‌رساند.» (الاصول الستة عشر، ص ۳)

آثار و برکات سوره انسان

از رسول خدا(ص) نقل شده است: «هر کس بر قرائت سوره انسان مداومت کند، اگر روحش ضعیف باشد، نیرومند می‌شود؛ همچنین اگر این سوره نوشته و پس از شست‌وشو، آب آن نوشیده شود، برای درد قلب سودمند است و سلامتی و بهبودی همراه می‌آورد.» (تفسیر البرهان، ج ۵، ص ۵۴۳)

امام جعفر صادق(ع) فرمود: «قرائت سوره انسان باعث تقویت روح، آرامش اعصاب و برطرف‌شدن اضطراب می‌شود؛ حتی اگر کسی در قرائت آن ناتوان باشد، نوشتن این سوره و نوشیدن آب آن، موجب رفع ضعف نفس و نتیجه‌بخش خواهد بود.» (همان)

سوره انسان، آیینه‌ای روشن از ایثار، عشق به خدا و بندگی خالصانه است؛ سوره‌ای که در پاداش خواندن آن، بهشت و آرامش ابدی وعده داده شده است. این سوره نه‌تنها بر روح و روان انسان تأثیرگذار است، بلکه راهی برای سلامت جسم و نجات در دنیا و آخرت نیز به‌شمار می‌آید. بی‌شک، تدبر در این سوره و بهره‌گیری از آموزه‌های آن، ما را به معرفتی عمیق‌تر و زندگی‌ای الهی‌تر رهنمون می‌کند.

{$sepehr_media_3987091_400_300}

امیرحسین شاهی راوندی